Hệ thống quản lý hơn 18.000 sản phẩm 

Ngày 22/6, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) đã họp rà soát công tác chuẩn bị đưa Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản vào vận hành. Dự kiến từ ngày 1/7/2026, hệ thống sẽ chính thức hoạt động, góp phần tăng cường minh bạch trong quản lý sản xuất, thúc đẩy chuyển đổi số và đáp ứng yêu cầu của thị trường trong nước cũng như quốc tế.

Ông Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ Bộ NN&MT cho biết, các điều kiện phục vụ vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản đang được hoàn thiện theo đúng tiến độ. Quá trình chuẩn bị được triển khai đồng thời trên ba trụ cột gồm hoàn thiện khung pháp lý, xây dựng hạ tầng công nghệ và tổ chức kết nối, chạy thử hệ thống.

Về hành lang pháp lý, Bộ đang rà soát các quy định hiện hành, đồng thời xây dựng dự thảo Thông tư về truy xuất nguồn gốc và phối hợp hoàn thiện dự thảo Nghị định liên quan nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho việc triển khai trên phạm vi cả nước.

Ở khía cạnh hạ tầng kỹ thuật, hệ thống  đã được đưa vào vận hành thử từ cuối năm 2025 và tiếp tục được nâng cấp, bổ sung các chức năng. Cục Chuyển đổi số đã hoàn thiện hạ tầng công nghệ thông tin, đồng thời thực hiện đánh giá an toàn thông tin, xử lý các nguy cơ bảo mật để bảo đảm hệ thống hoạt động ổn định khi đưa vào khai thác.

Cùng với đó, các tiêu chuẩn kết nối và chia sẻ dữ liệu đã được ban hành, tạo nền tảng cho việc liên thông giữa các nền tảng truy xuất. Đối với những hệ thống khác như CheckVN, Bộ yêu cầu khẩn trương hoàn thiện các yêu cầu về an toàn thông tin trước khi chính thức kết nối. Các đơn vị chuyên ngành, địa phương và doanh nghiệp phối hợp cập nhật các dữ liệu nền tảng như mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và kết quả kiểm nghiệm.

Đến nay, phần lớn đơn vị cung cấp giải pháp đã hoàn thành kết nối trên môi trường thử nghiệm và dự kiến hoàn tất trước ngày 30/6. Hệ thống hiện quản lý hơn 18.000 sản phẩm của 149 doanh nghiệp thuộc 26 tỉnh, thành phố, cho thấy mức độ sẵn sàng cao trước thời điểm vận hành chính thức.

Song song với việc hoàn thiện hạ tầng và dữ liệu, Bộ cũng triển khai thí điểm hệ thống trên một số ngành hàng chủ lực, trong đó sầu riêng xuất khẩu là mô hình tiêu biểu. Kết quả bước đầu cho thấy nền tảng đã hỗ trợ hiệu quả việc truy xuất nguồn gốc các lô hàng, góp phần nâng cao tính minh bạch và đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.

Tuân thủ nguyên tắc "một lần khai báo, nhiều lần sử dụng"

Theo báo cáo tại cuộc họp, hệ thống truy xuất nguồn gốc đối với ngành hàng sầu riêng đã được triển khai trên toàn bộ chuỗi sản xuất. Qua quá trình vận hành thử, nhiều đơn vị đã chủ động khai thác các chức năng của hệ thống, từng bước làm chủ công nghệ và giảm sự phụ thuộc vào hỗ trợ kỹ thuật.

Đến nay, các phân hệ quan trọng của Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản cơ bản đã hoàn thiện. Hiện có tám đơn vị tham gia kết nối, trong đó phần lớn đã đáp ứng từ 14 đến 15 trong tổng số 17 tiêu chuẩn kỹ thuật về kết nối dữ liệu và dự kiến hoàn thành toàn bộ yêu cầu trước khi hệ thống chính thức đi vào hoạt động.

Hệ thống hiện đã được tích hợp trên hạ tầng của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các hạng mục còn lại chủ yếu tập trung vào kiểm thử và hiệu chỉnh nhằm bảo đảm vận hành ổn định từ ngày 1/7/2026.

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Hoàng Trung yêu cầu các đơn vị khẩn trương hoàn thiện những phần việc còn lại để tổ chức Lễ công bố và đưa Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản vào vận hành theo đúng kế hoạch.

Thứ trưởng giao Cục Chuyển đổi số chủ trì hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, quy trình vận hành, phân quyền và các chức năng của hệ thống; đồng thời bảo đảm an toàn thông tin, sẵn sàng khai thác từ ngày 1/7.

Các cục chuyên ngành được yêu cầu tập trung chuẩn hóa, cập nhật và đồng bộ các dữ liệu nền như mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, sản xuất và chăn nuôi; đồng thời hoàn thiện quy trình nghiệp vụ đối với các ngành hàng chủ lực.

Thứ trưởng Hoàng Trung nhấn mạnh việc kết nối và chia sẻ dữ liệu phải tuân thủ nguyên tắc "một lần khai báo, nhiều lần sử dụng", qua đó tránh đầu tư trùng lặp và nâng cao hiệu quả khai thác dữ liệu.

Đối với lễ công bố, Thứ trưởng đề nghị lựa chọn các địa phương và doanh nghiệp triển khai hiệu quả để tham gia trình diễn, góp phần lan tỏa mô hình và khẳng định bước tiến trong xây dựng Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản.