Về với An Giang - vùng đất miền Tây Nam Bộ nổi tiếng với những danh lam thắng cảnh như Miếu Bà Chúa Xứ, núi Sam, chùa Hang... Nơi đây có 2 mùa mưa nắng rõ rệt. Điểm đặc biệt là mùa khô (thường bắt đầu từ tháng 4 đến tháng 8) thời tiết lại khá mát mẻ, dễ chịu, hòa cùng không khí của mùa nước nổi mang đến nhiều hoạt động vui chơi thú vị. Giữa không gian sông nước ấy, bên cạnh những chiếc xích lô mộc mạc, hình ảnh chiếc xe lôi đạp từ lâu đã trở thành biểu tượng gắn bó sâu sắc với người dân An Giang từ xưa đến tận ngày nay.

Chiếc xe "vừa lôi vừa đạp" đến những cuộc đời phơi nắng, phơi sương

Xe lôi đạp ở An Giang thời xưa vô cùng giản dị và đơn sơ. Cấu tạo xe có tất cả 4 bánh, là sự kết hợp độc đáo giữa một chiếc xe đạp ở phía trước nối liền với phần ghế ngồi có gắn bánh xe ở phía sau. Chiếc xe này phải do một người đàn ông có sức khỏe tốt điều khiển và phần ghế sau có thể chở được từ 2 đến 3 người.

Tên gọi "xe lôi đạp" cũng bắt nguồn từ một lý do rất thú vị: Để xe có thể di chuyển, người lái phải dùng sức lôi xe chạy một đoạn cho có trớn, sau đó mới leo lên xe để đạp. Từ ngữ bình dị ấy đã theo chân các phu xe đi qua bao năm tháng.

Hình ảnh chiếc xe lôi đạp cùng người miền Tây lăn lộn phơi nắng, phơi sương từ lâu đã trở nên quá đỗi quen thuộc với bà con xứ này. Nhìn các chú, các ông phải nay đây mai đó, điều khiển chiếc xe lôi thô sơ để kiếm từng đồng về nuôi gia đình, ai nấy đều dâng lên một sự đồng cảm và thương mến sâu sắc. Có những người đã gắn bó với nghề này 20 - 30 năm, thậm chí là hơn 40 năm, nhưng trông họ vẫn rất nhanh nhẹn và khỏe mạnh.

Ông Nguyễn Văn Lơi - một người đã có 15 năm chạy xe lôi đạp chia sẻ, mỗi ngày ông có thu nhập dao động từ 150.000 đến 200.000 đồng. Vào mùa khách du lịch đổ về Miếu Bà Chúa Xứ để tham quan, vía Bà cùng nhiều sự kiện văn hóa diễn ra tại miếu, thu nhập của ông và các bạn nghề lại khấm khá hơn đôi chút. 

Nếu như ngày xưa, xe lôi đạp chủ yếu thực hiện nhiệm vụ vận chuyển nông sản từ trong các xóm làng ra chợ để mua bán, thì ngày nay, khi du lịch phát triển, phương tiện này đã có một cuộc chuyển mình đầy ý nghĩa sang làm dịch vụ du lịch.

Anh Nguyễn Văn Tùng (một du khách đến từ TP.HCM) chia sẻ, mỗi khi hè về, anh cùng gia đình lại đi du lịch đến Miếu Bà Chúa Xứ để tham quan và tìm kiếm những trải nghiệm đời thường. Tại đây, anh và các con đã chọn trải nghiệm xe lôi đạp.

"Ngồi trên xe lôi, thong dong qua các con đường của phường Vĩnh Tế mang lại cảm giác rất thoải mái. Vừa đi, chúng tôi vừa trò chuyện với người đạp xe, nghe họ chia sẻ về những thăng trầm của nghề và những nét văn hóa đặc sắc tại An Giang" - anh Tùng hào hứng nói.

Giữa dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, tiếng xích xe lôi đạp lách cách phối cùng nhịp đạp nhịp nhàng của các chú, các anh như một nốt trầm đầy hoài niệm; gợi nhắc về một nét văn hóa bình dị, mộc mạc nhưng có sức sống mãnh liệt. Chừng nào vùng đất Châu Đốc, Vĩnh Tế còn đón những bàn chân du lịch, chừng nào người miền Tây còn giữ nét chân chất, nghĩa tình, thì hình ảnh chiếc xe lôi đạp vẫn sẽ là một biểu tượng độc đáo, vẹn nguyên giá trị trong lòng du khách thập phương.